José Maldonado

Columnista invitado
Lunes, 20 Marzo 2017 00:00

Kay ñankuna

Kaynanik punchakunami Cotopaxi, Tungurahua, Chimborazo markakunaman rina karkani. Chay markakunapimi shikan riksishka kichwa tayta mamakunawan tuparirkani. Paykunawanmi kunan maykunaman rinamanta parlarkanchik. Paykunaka kunanka utiyalla, rinalla tikranalla kashkatami puntaka uyachirka. Shinallatak kunanka, paykunapa pukuchishkakunata, maykunaman apanalla kashkata, antawakunata kayakpi, shamuklla kashkata, chaykunapi pukuchishkata apachishpa maykunaman apaklla kashkatami riksichirka. Sarunka mana chashna…
Publicado en: Columnistas
Lunes, 13 Marzo 2017 00:00

Mana... Maymanta

Kaynanik punchakunaka Súper Peguchepimi, Pawkar Raymi punchakuna, ashtaka takikkuna tiyarka.         Maykankunami kay ayllu llaktamantaka shuk mama llaktakunaman llukshishka. Maykankuna may karumanmi rishka, shukkunaka kay Ecuador ukupi shuk llaktakunamanmi rishka. Kutin shukkunaka kikin ayllu llaktapimi sakirishka. Kay Pawkar Raymi punchakunami kikin ayllu llaktaman kutimushka. Wasita rikunkapak, aylluta rikunkapak, riksishkakunawan…
Publicado en: Columnistas
Lunes, 06 Marzo 2017 00:00

Yachashkata rikuchinamanta

Kaynanik punchami shuk chunka iskun watayuk kuytsaka ñukata rikushpami, kanwan parlasha nini, kayta uyay nirka. Ñukaka hatun yachana wasipi yachakunatami shamuk junio killa tukuchikrini, shinaka mashna yachashkatami rikuchinaka kani, chaypimi alli yupayta surkuchinkapak kani nirka. Ñukaka paytami chashna mashna yachashkata rikuchinamanta imata yuyashkata tapurkani. Puntaka sarun watakuna sumak yachana wasikunaman,…
Publicado en: Columnistas
Lunes, 27 Febrero 2017 00:00

Pawkar Raymikuna

Kay kallari killkashkata rikushpaka, maykankunaka, manachu shuklla kan, tawkachu tiyashka nishpami tapukunkichik. Uyaychik. Kay Raymika, ñukanchik Ecuador mama llaktapika, maykan markakunapimi tiyan. Ashtawan uyarishkaka Bolívar markapi, Cañar markapi, Imbabura markapimi kan. Bolívar marka, Cañar markamanta rimashpaka, chay raymika ima shinami ñawpa watakuna karka, chashnallatakmi katin. Wasikunapika mikunatapash, upiyanatapashmi charin. Wasikunamanka…
Publicado en: Columnistas
Lunes, 20 Febrero 2017 00:00

Akllana

Akllanaka chayarkami, akllanaka yallirkami. Imanallatak pakarirkankichik. Allikachu kankichik. Maykankunaka kushillami kankichik. Shukkunaka piñachari kankichik. Ari, kayna domingo punchami kay ñukanchik Ecuador mama llaktapika akllana tiyarka. Mushuk llakta pushakta, katik pushaktapash; shinallatak Hatun Tantanakuypi kakkunatapashmi akllana karkanchik. Pusak llakta pushak tukunkapakmi tiyarka. Paykunaka Ecuador llakta ukupimi maykunaman chayarka. Chaykunapimi hatun tantanakuykunapipash,…
Publicado en: Columnistas
Lunes, 13 Febrero 2017 00:00

Mashna yachashkata rikuchinamanta

Shamuk marzo killa, kallari semanami mama kucha manñapi kawsakkuna, pikunami hatun yachana wasita tukuchin, paykunami “Bachiller Kana” mashna yachashkata rikuchinapi kanka.   Ñukamanta rimashpaka, tawka kutinmi kashna mashna yachashkata rikuchinapi kashkani. Kunankamanmi yuyarini. Uchillami karkani, yachana wasipi churanatami uyarkani. Shuk punchami taytaka kunan yachana wasiman rina kanchik nirka. Ñuka mamaka…
Publicado en: Columnistas
Lunes, 06 Febrero 2017 00:00

Kullkita mañachina

Imakunapakmi kullkita minishtinchik. Wakinpika, imallatapash charinchikmi, wakinpika mana charinchikchu. Punchan punchan minishtishka kullkitami ima shinapash paktachinchik. Maykan kutinka mana imatachu charinchik. Shinapash tukuykunami allpata rantinkapak munanchik. Allpayuk kashpaka, karilla, kushillapashmi kanchik. Shinapash allpata charinkapakka kullkitami minishtinchik. Punchantami llankanchik, kayta chayta rurashpami, asha asha kullkita tantachinchik. Chashnami ñukanchik kawsakuk kuchupi, ayllu…
Publicado en: Columnistas
Lunes, 30 Enero 2017 00:00

Ishtira

Tuturawanmi ishtirataka ruranchik, kay yuraka kucha manñakunapimi wiñan, yanka shinami rikurin, shinapash muyuntipi kawsak ayllu llaktakunapaka may allimi kan. Chaymanta taytakuna, mamakunami tuturakunawan sumak ishtirakunata awan. Uchilla, malta, hatun ishrirakunatami ruran. Pikunami hatun llaktapi kawsankichik, kankunaka ishtirataka ña mana charinkichikchu, chaymantachari kankunapa wawakunaka imatak, imapakshi ishtiraka nishpa tapunchari. Uyaychik, hatun…
Publicado en: Columnistas
Lunes, 23 Enero 2017 00:00

Kichwaman tikrachishpa

Ashtaka watakunatami ñukanchik Kichwa shimita yachachishkani. Maykan sumak yachana wasikunapimi ñukanchik shimi ima shina kashkata riksichishkani. Kay watakunaka mana yachachinapillachu kashkani, kay watakunaka shuk shimipi rimashkakunata, killkashkakunata, ñukanchik shimiman tikrachinapi kashkani. Kashnataka asha ashami sarunka rurarkani. Shinapash kay watakunami ashtawan chaytaka rurana kashkani. Shikan ima killkashkakunata, ima rimashkakunata, imata ninkapak…
Publicado en: Columnistas
Martes, 17 Enero 2017 00:00

Sampu muyu

Samputaka sarata tarpushpami tarpunchikpash. Waylla, yurak waylla, yana wayllapashmi pukushpaka tukun. Llullu kakpipash, pukushka kakpipashmi mikunchik. Llullu kakpika, shuk sumak kachi apitami ruranchik; pukushka kakpika, kayta tapiakuna hawapimi churanchik, intiwan mishki tukuchunmi chashna ruranchik. Chashna intiwan mishki tukushkawanka shuk sumak mishki apitami ruranchik. Kaytaka chay sampu karawanllatakmi mikunchik. Chay karaka…
Publicado en: Columnistas
Página 1 de 8

Google Adsense

Google Adsense